Κώστας Στάθης: Ο άγνωστος πρωτοπόρος της σύγχρονης κυπριακής τέχνης

Μια από τις πιο σημαντικές εικαστικές εκθέσεις των τελευταίων χρόνων στην Κύπρο είναι η αναδρομική έκθεση με έργα του ζωγράφου Κώστα Στάθη, που διοργανώνεται στο Κυπριακό Επιμελητήριο Καλών Τεχνών, με αφορμή τα εκατό χρόνια από την γέννηση του καλλιτέχνη.

Ο τίτλος της έκθεσης είναι «Κώστας Στάθης: Ο άγνωστος πρωτοπόρος της σύγχρονης κυπριακής τέχνης» και μέσα από αυτήν οι φιλότεχνοι μπορούν να θαυμάσουν το άγνωστο και πλούσιο ταλέντο ενός πραγματικά μεγάλου καλλιτέχνη που πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο μικρό χωριό Ασκάς, στην Κύπρο, όπου δημιούργησε τους περισσότερους πίνακές του.

Η Νίκη Λοϊζίδη, ιστορικός της τέχνης και επιμελήτρια αυτής της αναδρομικής έκθεσης, μιλάει με τα καλύτερα λόγια για αυτόν τον πρωτοποριακό καλλιτέχνη: «Θα μπορούσα να αναφερθώ στον Κώστα Στάθη με έναν υπερβατικό χαρακτηρισμό: είναι ο Ματίς της Κύπρου. Πραγματικά θα του άξιζε μια θέση ανάμεσα στα μεγάλα ονόματα του Φωβισμού. Εν τούτοις, το έργο του έχει τοπικά στοιχεία παραμένοντας πάντα σύγχρονο. Ο Κώστας Στάθης είναι ένας πραγματικός πρωτοπόρος στην κυπριακή αλλά και την ελληνική τέχνη».

Το ιδιαίτερο στιλ του Κώστα Στάθη

Ο Κώστας Στάθης είναι ένας αβάν γκαρντ καλλιτέχνης της πρώτης γενιάς των σύγχρονων Κυπρίων εικαστικών. Σε όλους τους πίνακές του υπάρχει ένα κάποιο επίπεδο αφαίρεσης. Εγκαταλείπει σταδιακά τα περιγράμματα, συχνά απουσιάζουν τα χαρακτηριστικά στο πρόσωπο, η προοπτική παραμορφώνεται και έντονα χρώματα κυριαρχούν στην γενικότερη σύνθεση των έργων του.

Όπως παρατηρεί η Νίκη Λοϊζίδη, στην δουλειά του ενυπάρχει και μια δόση ανατρεπτικού σουρεαλισμού, σε αναλογία με άλλους ευρωπαίους μοντερνιστές καλλιτέχνες. Αν ζούσε στο Παρίσι ή σε κάποια άλλη μητρόπολη της τέχνης των αρχών του 20ου αιώνα, όπως το Λονδίνο ή το Βερολίνο, η δουλειά του θα αναφέρονταν σαν χαρακτηριστικό παράδειγμα των μετα – ιμπρεσιονιστικών τάσεων.

Δεν θα ήταν όμως σωστό να κατηγοριοποιηθεί το έργο του Κώστα Στάθη με βάση μόνο την ιδιαίτερη τεχνική του και την εγγύτητα των συνθέσεων του με τις τεχνοτροπίες που επικρατούσαν στην Ευρώπη την περίοδο των δημιουργικών του αναζητήσεων.